अष्टाङ्ग योगका शृङ्खला
आसन, सङ्क्रमण चाल, श्वास र निर्देशित दृष्टिको प्रणाली। छवटै शृङ्खला शिक्षकअनुसार भिन्नता भएको जीवित शिक्षण परम्पराका भाग हुन्।
पहिलो शृङ्खला
Yoga Chikitsaअगाडि झुकाइ, सन्तुलन र सङ्क्रमण चालको व्यवस्थित क्रम। योग चिकित्सा यसको परम्परागत नाम हो।
शृङ्खला बुझ्नुहोस् →शृङ्खला 02मध्यम शृङ्खला
Nadi Shodhanaक्रमले पछाडि झुकाइ, मरोड, पाखुरामा सन्तुलन र उल्टा आसन विकास गर्छ। नाडी शुद्धीकरण यसको परम्परागत ढाँचाको भाग हो।
शृङ्खला बुझ्नुहोस् →शृङ्खला 03उन्नत A
Sthira Bhagaशृङ्खलाले उन्नत सन्तुलन, खुट्टाका बाँधिएका व्यवस्था र पछाडि झुकाइ जोड्छ। यस अवलोकनले रूपान्तरलाई आसन समूहमा राखेर एउटा अभिलेखित शिक्षण संस्करण प्रस्तुत गर्छ।
शृङ्खला बुझ्नुहोस् →शृङ्खला 04उन्नत B
Sthira Bhagaशृङ्खलाले उन्नत सन्तुलन, खुट्टाका बाँधिएका व्यवस्था र पछाडि झुकाइ जोड्छ। यस अवलोकनले रूपान्तरलाई आसन समूहमा राखेर एउटा अभिलेखित शिक्षण संस्करण प्रस्तुत गर्छ।
शृङ्खला बुझ्नुहोस् →शृङ्खला 05उन्नत C
Sthira Bhagaअष्टाङ्ग योगको छ-शृङ्खला मोडेलमा उन्नत C, उन्नत Sthira Bhaga समूहअन्तर्गत पर्छ।
शृङ्खला बुझ्नुहोस् →शृङ्खला 06उन्नत D
Sthira Bhagaअष्टाङ्ग योगको छ-शृङ्खला मोडेलमा उन्नत D, उन्नत Sthira Bhaga समूहअन्तर्गत पर्छ।
शृङ्खला बुझ्नुहोस् →आसनलाई के कुराले जोड्छ?
यहाँ विन्यासले चाल र श्वास जोड्छ। दृष्टि भनेको ध्यान फर्काउन एउटा बिन्दु दिने निर्देशित नजर हो। परम्परागत बन्ध शब्दले भित्री टेका जनाउँछ; त्यसलाई एउटै मांसपेशी वा वैज्ञानिक रूपमा मापन गरिएको ऊर्जा मार्गसँग एउटै मान्नु हुँदैन।
Yoga-sūtra 2.29 ले आसनलाई अभ्यासका आठ अङ्गमध्ये एक मान्छ; अरू अङ्ग नैतिक आचरण, व्यक्तिगत अनुशासन, श्वासको नियमन, इन्द्रियहरूको प्रत्याहार, एकाग्रता, ध्यान र समाधि हुन्। यी आठ अङ्ग आधुनिक छ आसनशृङ्खलाभन्दा फरक छन्। Yoga-sūtra 2.29 · [1890?], p. 44
आधुनिक आसन-क्रमको परम्परा
आजका अष्टाङ्ग शृङ्खला मैसुरुमा K. Pattabhi Jois वरिपरिको शिक्षण परिवेशबाट हस्तान्तरण भएका छन्। स्रोत पृष्ठका पुराना ग्रन्थले व्यक्तिगत आसन र योग अभ्यास वर्णन गर्छन्। तिनलाई आजको पूर्ण छ-शृङ्खला क्रमको प्रमाणका रूपमा प्रयोग गरिएको छैन।
सावधानीपूर्वक अभ्यास
तपाईंलाई चोट वा रोग छ, औषधि लिइरहनुभएको छ, गर्भवती हुनुहुन्छ वा स्तनपान गराइरहनुभएको छ, अथवा तपाईंको अभ्यासलाई असर गर्न सक्ने अन्य कुनै परिस्थिति छ भने, उपयुक्त गतिविधि र आवश्यक परिमार्जनबारे योग्य स्वास्थ्यकर्मीसँग सल्लाह लिनुहोस्।
नयाँ आसन र कठिन आसन योग्य योग शिक्षकसँग सिक्नुहोस्। चालको दायरा आफ्नो शरीरअनुसार मिलाउनुहोस् र दुखाइ वा चक्कर लागे रोक्नुहोस्। छोटो भिडियोले चाल देखाउँछ; त्यसको लम्बाइले आसन कति बेर राख्नुपर्ने हो तोक्दैन।
शिरमा उभिने आसन, काँधमा उभिने आसन र पद्मासन नवशिक्षार्थीका प्रारम्भिक आसन होइनन्। चोट, सन्तुलनका समस्या वा ग्लुकोमा उपयुक्तता व्यक्तिगत रूपमा जाँच्नुपर्ने कारणका उदाहरण हुन्। बाँधिएको पकड बलपूर्वक नबनाउनुहोस् र घुँडाविरुद्ध दबाब दिन शरीरलाई लिभरका रूपमा प्रयोग नगर्नुहोस्।