उन्नत C
अष्टाङ्ग योगको छ-शृङ्खला मोडेलमा उन्नत C, उन्नत Sthira Bhaga समूहअन्तर्गत पर्छ।
यस उन्नत शृङ्खलाबारे
उन्नत शृङ्खला सिकिएको नियन्त्रण, चलायमानता र व्यक्तिगत शिक्षणमा आधारित हुन्छन्। A–D विभाजन आजको छ-शृङ्खला मोडेलमा देखिन्छ। शिक्षण परम्पराअनुसार शृङ्खलाका नाम र क्रम फरक हुन सक्छन्।
पुराना नाम र आकार
Gheraṇḍa Saṃhitā ले Siddhasana लाई श्रोणिमुनि कुर्कुच्चा राखिएको बैठक, Bhadrasana लाई ढाडपछाडिबाट खुट्टाका औँला समातिएको रूप र Simhasana लाई घुँडा भुइँमा तथा हात घुँडामाथि राखिएको आसनका रूपमा वर्णन गर्छ। सोही संस्करणमा Vrikshasana एउटा खुट्टामा उभिने सन्तुलन हो, अर्को खुट्टा तिघ्राको माथिल्लो भागमा हुन्छ। यी वर्णनले नामलाई ऐतिहासिक सन्दर्भ दिन्छन्।
Schmidt ले Gheraṇḍa Saṃhitā र Haṭhayogapradīpikā का Bhadrasana पनि तुलना गर्छन्, जहाँ पाखुराको व्यवस्था फरक छ। उन्नत रूपका लागि नाम, खुट्टाको व्यवस्था र टेका अलग-अलग तुलना गर्नुपर्छ। यी पुराना अंशले पाँचौँ अष्टाङ्ग शृङ्खला वा त्यसको क्रम दिँदैनन्।
1895 को Haṭhayogapradīpikā मा Svastikasana लाई धड सीधा र खुट्टा घुँडामुनिको भाग तथा तिघ्राबीच राखिएको बैठक आसन भनी वर्णन गरिएको छ। अंशले पुरानो बसेको रूप वर्णन गर्छ; उभिने सन्तुलन वा हातको भरमा उल्टो उभिएको अवस्थाबाट प्रवेश दिँदैन।
सावधानीपूर्वक अभ्यास
तपाईंलाई चोट वा रोग छ, औषधि लिइरहनुभएको छ, गर्भवती हुनुहुन्छ वा स्तनपान गराइरहनुभएको छ, अथवा तपाईंको अभ्यासलाई असर गर्न सक्ने अन्य कुनै परिस्थिति छ भने, उपयुक्त गतिविधि र आवश्यक परिमार्जनबारे योग्य स्वास्थ्यकर्मीसँग सल्लाह लिनुहोस्।
नयाँ आसन र कठिन आसन योग्य योग शिक्षकसँग सिक्नुहोस्। चालको दायरा आफ्नो शरीरअनुसार मिलाउनुहोस् र दुखाइ वा चक्कर लागे रोक्नुहोस्। छोटो भिडियोले चाल देखाउँछ; त्यसको लम्बाइले आसन कति बेर राख्नुपर्ने हो तोक्दैन।
शिरमा उभिने आसन, काँधमा उभिने आसन र पद्मासन नवशिक्षार्थीका प्रारम्भिक आसन होइनन्। चोट, सन्तुलनका समस्या वा ग्लुकोमा उपयुक्तता व्यक्तिगत रूपमा जाँच्नुपर्ने कारणका उदाहरण हुन्। बाँधिएको पकड बलपूर्वक नबनाउनुहोस् र घुँडाविरुद्ध दबाब दिन शरीरलाई लिभरका रूपमा प्रयोग नगर्नुहोस्।
यस पृष्ठका स्रोत
- Gheraṇḍa Saṃhitā — translation by Sris Chandra Vasu (1895)2.7–8, 2.10–11, 2.15–16, 2.37; पृ. 11–13, 16; 2.43–44, p. 17 · Wellcome Collection
- Richard Schmidt: Fakire und Fakirtum im alten und modernen Indien — Yoga-Lehre und Yoga-Praxis (1908 [1907])पृ. 187 · Wellcome Collection
- Svātmārāma: Haṭhayogapradīpikā, with the Jyotsnā and Manobhilāṣiṇī commentaries (1895)1.19; पृ. 15 · Wellcome Collection