ଉନ୍ନତ C
ଅଷ୍ଟାଙ୍ଗ ଯୋଗର ଛଅ ଶୃଙ୍ଖଳା ମଡେଲ୍ରେ ଉନ୍ନତ C ଉନ୍ନତ Sthira Bhaga ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଂଶ।
ଏହି ଉନ୍ନତ ଶୃଙ୍ଖଳା ବିଷୟରେ
ଉନ୍ନତ ଶୃଙ୍ଖଳା ଅର୍ଜିତ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ, ଗତିଶୀଳତା ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଶିକ୍ଷା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ଆଜିର ଛଅ ଶୃଙ୍ଖଳା ମଡେଲ୍ରେ A–D ବିଭାଜନ ଅଛି। ଶିକ୍ଷଣ ପରମ୍ପରା ମଧ୍ୟରେ ଶୃଙ୍ଖଳାର ନାମ ଓ କ୍ରମ ଭିନ୍ନ ହୋଇପାରେ।
ପୁରୁଣା ନାମ ଓ ରୂପ
Gheraṇḍa Saṃhitāରେ Siddhasanaକୁ ଶ୍ରୋଣି ତଳେ ଗୋଇଠି ରଖି ବସିବା, Bhadrasanaକୁ ପିଠି ପଛରେ ପାଦର ଆଙ୍ଗୁଠି ଧରିବା ଓ Simhasanaକୁ ଆଣ୍ଠୁ ମାଟିରେ ଓ ହାତ ଆଣ୍ଠୁ ଉପରେ ରଖିବା ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି। ସେହି ସଂସ୍କରଣରେ Vrikshasana ହେଉଛି ଗୋଟିଏ ଗୋଡ଼ରେ ଠିଆ ସନ୍ତୁଳନ, ଅନ୍ୟ ପାଦ ଜଙ୍ଘର ଉପର ଅଂଶରେ। ଏହି ବର୍ଣ୍ଣନା ନାମଗୁଡ଼ିକର ଐତିହାସିକ ପୃଷ୍ଠଭୂମି ଦିଏ।
Schmidt ମଧ୍ୟ Gheraṇḍa Saṃhitā ଓ Haṭhayogapradīpikāର Bhadrasanaକୁ ତୁଳନା କରନ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ବାହୁ ବିନ୍ୟାସ ଭିନ୍ନ। ଉନ୍ନତ ରୂପ ପାଇଁ ନାମ, ଗୋଡ଼ ବିନ୍ୟାସ ଓ ଆଧାରକୁ ପୃଥକ୍ ତୁଳନା କରିବା ଦରକାର। ଏହି ପୁରୁଣା ଅନୁଚ୍ଛେଦରେ ପଞ୍ଚମ ଅଷ୍ଟାଙ୍ଗ ଶୃଙ୍ଖଳା କିମ୍ବା ଏହାର କ୍ରମ ନାହିଁ।
1895ର Haṭhayogapradīpikāରେ Svastikasanaକୁ ଧଡ଼ ସିଧା ଓ ପାଦ ଆଣ୍ଠୁ ତଳର ଗୋଡ଼ ଅଂଶ ଓ ଜଙ୍ଘ ମଧ୍ୟରେ ରଖି ବସିବା ଆସନ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି। ଏହା ପୁରୁଣା ବସିବା ରୂପ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ; ଠିଆ ସନ୍ତୁଳନ କିମ୍ବା ହାତ ଉପରେ ଓଲଟା ଠିଆ ଅବସ୍ଥାରୁ ପ୍ରବେଶ ନାହିଁ।
ସାବଧାନତା ସହ ଅଭ୍ୟାସ
ଯଦି ଆପଣଙ୍କର ଆଘାତ କିମ୍ବା ରୋଗ ଅଛି, ଆପଣ ଔଷଧ ସେବନ କରୁଛନ୍ତି, ଗର୍ଭବତୀ ଅଛନ୍ତି କିମ୍ବା ସ୍ତନ୍ୟପାନ କରାଉଛନ୍ତି, କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତି ଆପଣଙ୍କ ଅଭ୍ୟାସକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ, ତେବେ ଉପଯୁକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଏବଂ ଆବଶ୍ୟକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ବିଷୟରେ ଜଣେ ଯୋଗ୍ୟ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବା ପେଶାଦାରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ନିଅନ୍ତୁ।
ନୂଆ ଓ କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ ଆସନ ଯୋଗ୍ୟ ଯୋଗ ଶିକ୍ଷକଙ୍କଠାରୁ ଶିଖନ୍ତୁ। ଗତିର ସୀମା ନିଜ ଶରୀର ଅନୁଯାୟୀ ରଖନ୍ତୁ ଏବଂ ବ୍ୟଥା କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡ ବୁଲାଇଲେ ଥାମନ୍ତୁ। ଛୋଟ ଭିଡିଓ ଗତିକୁ ଦର୍ଶାଏ; ଏହାର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ଆସନଟିକୁ କେତେ ସମୟ ଧରି ରଖିବେ ତାହା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରେ ନାହିଁ।
ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଠିଆ ହେବା, କାନ୍ଧ ଆଧାରିତ ଓଲଟା ଆସନ ଓ ପଦ୍ମାସନ ନବାଗତଙ୍କ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଆସନ ନୁହେଁ। ଆଘାତ, ସନ୍ତୁଳନ ସମସ୍ୟା କିମ୍ବା ଗ୍ଲକୋମା ଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଉପଯୁକ୍ତତା ମୂଲ୍ୟାୟନ ଦରକାର। ଜୋର କରି ବନ୍ଧନ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ କିମ୍ବା ଆଣ୍ଠୁ ଉପରେ ଚାପ ପକାଇବାକୁ ଶରୀରକୁ ଲିଭର୍ ଭଳି ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ଏହି ପୃଷ୍ଠାର କୃତି
- Gheraṇḍa Saṃhitā — translation by Sris Chandra Vasu (1895)2.7–8, 2.10–11, 2.15–16, 2.37; pp. 11–13, 16; 2.43–44, p. 17 · Wellcome Collection
- Richard Schmidt: Fakire und Fakirtum im alten und modernen Indien — Yoga-Lehre und Yoga-Praxis (1908 [1907])p. 187 · Wellcome Collection
- Svātmārāma: Haṭhayogapradīpikā, with the Jyotsnā and Manobhilāṣiṇī commentaries (1895)1.19; p. 15 · Wellcome Collection