asanabitଯୋଗାସନ
ଶୃଙ୍ଖଳା 01 · Yoga Chikitsa

ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳା

ଆଗକୁ ନଇଁବା, ସନ୍ତୁଳନ ଓ ସ୍ଥାନାନ୍ତରର ଏକ ସୁସଜ୍ଜିତ କ୍ରମ। ଯୋଗ ଚିକିତ୍ସା ଏହାର ପାରମ୍ପରିକ ନାମ।

ନିଜ ଯୋଜନା ତିଆରି କରନ୍ତୁ →ମାଗଣା ଉପଲବ୍ଧତା ଓ ସଦସ୍ୟତା
ଏହି ସାରାଂଶରେ ସମ୍ପର୍କିତ ରୂପଗୁଡ଼ିକୁ ଆସନ ପରିବାରରେ ରଖାଯାଇଛି। ଏହା ପଢ଼ିବାର ଏକ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା, ସର୍ବଜନୀନ ଆସନ ସଂଖ୍ୟାର ଦାବି କିମ୍ବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କ୍ରମ କରିବାର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ନୁହେଁ।

ସୂର୍ଯ୍ୟ ନମସ୍କାର

2 ଆସନ ପରିବାର

ମୂଳ ଠିଆ ଆସନ

8 ଆସନ ପରିବାର
Padangusthasana
1. ମୂଳ ଠିଆ ଆସନ

Padangusthasana

ପାଦର ବଡ଼ ଆଙ୍ଗୁଠି ଧରିବା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Padahastasana
2. ମୂଳ ଠିଆ ଆସନ

Padahastasana

ପାଦ ତଳେ ହାତ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Utthita Trikonasana
3. ମୂଳ ଠିଆ ଆସନ

Utthita Trikonasana

ପ୍ରସାରିତ ତ୍ରିକୋଣ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ମାଗଣା ଉଦାହରଣ
Parivrtta Trikonasana
4. ମୂଳ ଠିଆ ଆସନ

Parivrtta Trikonasana

ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ତ୍ରିକୋଣ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Utthita Parsvakonasana
5. ମୂଳ ଠିଆ ଆସନ

Utthita Parsvakonasana

ପ୍ରସାରିତ ପାର୍ଶ୍ୱ କୋଣ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Parivrtta Parsvakonasana
6. ମୂଳ ଠିଆ ଆସନ

Parivrtta Parsvakonasana

ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ପାର୍ଶ୍ୱ କୋଣ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Prasarita Padottanasana A
7. ମୂଳ ଠିଆ ଆସନ

Prasarita Padottanasana A

ଗୋଡ଼ ଫାକ କରି ଆଗକୁ ନଇଁବା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Parsvottanasana
8. ମୂଳ ଠିଆ ଆସନ

Parsvottanasana

ପିରାମିଡ୍ ନଇଁବା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ

ଅନ୍ୟ ଠିଆ ଆସନ

5 ଆସନ ପରିବାର

ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

20 ଆସନ ପରିବାର
Dandasana
1. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Dandasana

ଦଣ୍ଡ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ମାଗଣା ଉଦାହରଣ
Paschimottanasana A
2. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Paschimottanasana A

ବସି ଆଗକୁ ନଇଁବା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ମାଗଣା ଉଦାହରଣ
Purvottanasana
3. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Purvottanasana

ଉପରମୁଖୀ ପ୍ଲାଙ୍କ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Ardha Baddha Padma Paschimottanasana
4. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Ardha Baddha Padma Paschimottanasana

ବସି ବନ୍ଧିତ ଅର୍ଦ୍ଧ ପଦ୍ମାସନ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Triang Mukhaikapada Paschimottanasana
5. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Triang Mukhaikapada Paschimottanasana

ଗୋଟିଏ ଗୋଡ଼ ପଛକୁ ଭାଙ୍ଗି ଆଗକୁ ନଇଁବା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Janu Sirsasana A
6. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Janu Sirsasana A

ଗୋଟିଏ ଗୋଡ଼ ସହ ବସି ଆଗକୁ ନଇଁବା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Marichyasana A
7. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Marichyasana A

ମରୀଚି ଆସନ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Navasana
8. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Navasana

ଡଙ୍ଗା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Bhujapidasana
9. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Bhujapidasana

ବାହୁ ଚାପ ସନ୍ତୁଳନ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Kurmasana
10. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Kurmasana

କଇଁଛ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Supta Kurmasana
11. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Supta Kurmasana

ଶୋଇଥିବା କଇଁଛ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Garbha Pindasana
12. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Garbha Pindasana

ପଦ୍ମ ଭ୍ରୂଣ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Kukkutasana
13. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Kukkutasana

କୁକୁଡ଼ା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Baddha Konasana · ସିଧା ବସିବା ରୂପ
14. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Baddha Konasana · ସିଧା ବସିବା ରୂପ

ବନ୍ଧିତ କୋଣ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Upavistha Konasana A
15. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Upavistha Konasana A

ବସି ପ୍ରସାରିତ କୋଣ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Supta Konasana
16. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Supta Konasana

ଶୋଇ ପ୍ରସାରିତ କୋଣ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Supta Padangusthasana A
17. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Supta Padangusthasana A

ଶୋଇ ପାଦର ବଡ଼ ଆଙ୍ଗୁଠି ଧରିବା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Ubhaya Padangusthasana
18. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Ubhaya Padangusthasana

ଦୁଇ ପାଦର ବଡ଼ ଆଙ୍ଗୁଠି ଧରି ସନ୍ତୁଳନ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Urdhva Mukha Paschimottanasana
19. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Urdhva Mukha Paschimottanasana

ଉପରମୁଖୀ ଆଗକୁ ନଇଁବା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Setu Bandhasana
20. ପ୍ରଥମ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆସନ ପରିବାର

Setu Bandhasana

ଅଷ୍ଟାଙ୍ଗ ସେତୁ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ

ପଛକୁ ବଙ୍କା ହେବା

2 ଆସନ ପରିବାର

ସମାପନ

14 ଆସନ ପରିବାର
Salamba Sarvangasana
1. ସମାପନ

Salamba Sarvangasana

ଆଧାର ସହ କାନ୍ଧ ଉପରେ ଓଲଟା ଠିଆ ହେବା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Halasana
2. ସମାପନ

Halasana

ହଳ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Karnapidasana
3. ସମାପନ

Karnapidasana

କାନ ଚାପ ଆସନ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Urdhva Padmasana
4. ସମାପନ

Urdhva Padmasana

ଉପରମୁଖୀ ପଦ୍ମାସନ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Pindasana
5. ସମାପନ

Pindasana

ଭାଙ୍ଗିଥିବା ପଦ୍ମାସନ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Matsyasana · ପଦ୍ମାସନ
6. ସମାପନ

Matsyasana · ପଦ୍ମାସନ

ମାଛ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Uttana Padasana
7. ସମାପନ

Uttana Padasana

ଉଠା ଅଙ୍ଗ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Sirsasana A
8. ସମାପନ

Sirsasana A

ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଠିଆ ହେବା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Balasana
9. ସମାପନ

Balasana

ଶିଶୁ ଆସନ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Baddha Padmasana · ସିଧା ବସିବା ରୂପ
10. ସମାପନ

Baddha Padmasana · ସିଧା ବସିବା ରୂପ

ବନ୍ଧିତ ପଦ୍ମାସନ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Yoga Mudra
11. ସମାପନ

Yoga Mudra

ଯୋଗ ମୁଦ୍ରା

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Padmasana
12. ସମାପନ

Padmasana

ପଦ୍ମ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Utpluthih
13. ସମାପନ

Utpluthih

ଉଠା ପଦ୍ମାସନ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ସଦସ୍ୟ · ବିସ୍ତୃତ ଦୃଶ୍ୟ
Savasana
14. ସମାପନ

Savasana

ଶୋଇ ବିଶ୍ରାମ

ଏହି ଆସନ ଜାଣନ୍ତୁ →ମାଗଣା ଉଦାହରଣ

ପୁରୁଣା ନାମ ଓ ରୂପ

Gheraṇḍa Saṃhitā 2.23ରେ ଗୋଡ଼ ସିଧା ରଖି ଆଗକୁ ନଇଁ ପାଦ ଆଙ୍ଗୁଠି ଧରିବା ବର୍ଣ୍ଣିତ। କିନ୍ତୁ ଏହାର 2.33ର Kurmasanaରେ ଗୋଇଠି ଦୁଇଟି ଶରୀର ତଳେ ପରସ୍ପର ଆଡ଼କୁ ରହେ। ସମାନ ନାମ ଏଠାରେ ଦେଖାଯାଇଥିବା, ଗୋଡ଼ ଚଉଡ଼ା କରି ଆଗକୁ ନଇଁଥିବା କଇଁଛ ଆକୃତିକୁ ପ୍ରମାଣ କରେ ନାହିଁ।

ଏହି ପୃଷ୍ଠାର କୃତି

  1. Gheraṇḍa Saṃhitā — translation by Sris Chandra Vasu (1895)2.23; 2.33, pp. 14–15 · Wellcome Collection

ସାବଧାନତା ସହ ଅଭ୍ୟାସ

ଯଦି ଆପଣଙ୍କର ଆଘାତ କିମ୍ବା ରୋଗ ଅଛି, ଆପଣ ଔଷଧ ସେବନ କରୁଛନ୍ତି, ଗର୍ଭବତୀ ଅଛନ୍ତି କିମ୍ବା ସ୍ତନ୍ୟପାନ କରାଉଛନ୍ତି, କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତି ଆପଣଙ୍କ ଅଭ୍ୟାସକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ, ତେବେ ଉପଯୁକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଏବଂ ଆବଶ୍ୟକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ବିଷୟରେ ଜଣେ ଯୋଗ୍ୟ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବା ପେଶାଦାରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ନିଅନ୍ତୁ।

ନୂଆ ଓ କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ ଆସନ ଯୋଗ୍ୟ ଯୋଗ ଶିକ୍ଷକଙ୍କଠାରୁ ଶିଖନ୍ତୁ। ଗତିର ସୀମା ନିଜ ଶରୀର ଅନୁଯାୟୀ ରଖନ୍ତୁ ଏବଂ ବ୍ୟଥା କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡ ବୁଲାଇଲେ ଥାମନ୍ତୁ। ଛୋଟ ଭିଡିଓ ଗତିକୁ ଦର୍ଶାଏ; ଏହାର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ଆସନଟିକୁ କେତେ ସମୟ ଧରି ରଖିବେ ତାହା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରେ ନାହିଁ।

ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଠିଆ ହେବା, କାନ୍ଧ ଆଧାରିତ ଓଲଟା ଆସନ ଓ ପଦ୍ମାସନ ନବାଗତଙ୍କ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଆସନ ନୁହେଁ। ଆଘାତ, ସନ୍ତୁଳନ ସମସ୍ୟା କିମ୍ବା ଗ୍ଲକୋମା ଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଉପଯୁକ୍ତତା ମୂଲ୍ୟାୟନ ଦରକାର। ଜୋର କରି ବନ୍ଧନ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ କିମ୍ବା ଆଣ୍ଠୁ ଉପରେ ଚାପ ପକାଇବାକୁ ଶରୀରକୁ ଲିଭର୍ ଭଳି ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।